درباره ما  |  ارتباط با ما  |  RSS  |  آرشیو  |  1396-07-30  |  2017-10-22  |  بروز شده در: 1396/07/29 - 09:02:1 FA | AR | EN
۱۵ دانشجوی اکادمی نظامی وزارت دفاع افغانستان کشته شد            کمیسیون انتخابات وابسته به رییس جمهور است             مردم هر روز تاوان سیاست‌های ناکام نهادهای دولتی را می‌دهند            گوترش: عاملان حمله بر مساجد در کابل و غور به دادگاه کشانیده شوند             ارگ شریک است/ اگر دولت با داعش مبارزه نمی کنند بگذارند مردم خود امنیت شان را بگیرند             آمار قربانیان حمله به مسجدی در کابل به ۴۰ شهید و ۵۰ زخمی افزایش یافت             انفجار انتحاری در مسجدی در کابل با 50 کشته و زخمی             تغییر سیاست امریکا در افغانستان حقیقت ندارد            رئیس «سی آی ای»: تلاش می‌کنیم طالبان را به میز مذاکره بیاوریم             امریکا برای ایجاد بحران در منطقه از داعش در افغانستان حمایت می کند/استفاده ابزاری امریکا از خاک افغانستان پذیرفتنی نیست             حملۀ طالبان به پایگاه ارتش در کندهار؛ 46 کشته، 6 زخمی            قاتل ستایش را اعدام نکردند!/ آیا فشاری برای نجات قاتل وجود دارد؟/ ستایش هم 6 ساله بود!             یونیسف: روزانه ۱۵۰۰۰ کودک جان شان را از دست می دهند             پیام خونین طالبان به نشست صلح افغانستان در عمان             آموزگارانی که در بدل کامیابی خواستار «رابطۀ جنسی» با دانش‌آموزان شدند            







تاریخ نشر: 1393/3/21 - 06:13:08
تعداد بازدید: 653
با دوستان خود به اشتراک بگذارید

نگاه گذرا به پس‌منظر اکادمیک دکتر اشرف غنی
نگاه گذرا به پس‌منظر اکادمیک دکتر اشرف غنی
نویسنده: زلمی نشاط
 
از فحوای کلام داکتر غنی در مقاله‌ی(فصلی ناتمام در تاریخ افغانستان) معلوم می‌شود که او می‌خواهد آن (فصل ناتمام) دولت‌سازی مدل عبدالرحمن خان، حبیب الله خان، امان الله و تئوری‌پردازی‌های ناسیونالیستی محمود طرزی را کاملا به اکمال برساند، که این واقعیت به صورت مفهوم (تداوم) در شعار و سرلوحه تکت انتخاباتی او تبلور یافته است...

در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۳ محترم اشرف غنی احمدزی اصرار بی‌حد و حصر به دو نقطه مهم درباره شخصیت خود دارد و بر بنیاد همین دو ادعا خواهان کسب رای مردم می‌باشد:

۱) فخرفروشی مضاعف در مورد پس منظر اکامیک‌اش؛ ۲) ادعای موفقیت‌های کلان در تجربه مدیریتی- سیاسی.
این نوشتار، صرف در پی سبک و سنگین‌سازی ادعای اولی اشرف غنی احمدزی میباشد. اگر موفق شویم درستی و نادرستی ادعای نخستین را به بررسی بگیریم، ماهیت ادعای دومی نیز برملا می‌گردد.
۱. تحصیلات اشرف غنی:

دکتر اشرف غنی متولد سال ۱۹۴۹ میلادی است. غنی در اواخر دهه ۱۹۶۰ میلادی (بین سال‌های ۱۹۶۶-۱۹۶۷)، پس از پایان دوره متوسطه در لیسه حبیبیه کابل، وارد دانشگاه امریکایی در بیروتِ لبنان شد و در همان‌جا با همسر کنونی‌اش، رولا سعاده (که بعدها تخلص غنی را برگزید)، آشنا گردید. بورسیه غنی و به حدود ۷۰ تن دیگر از دانشجویان افغانستان از طرف مؤسسه کمک‌های امریکا (یو اس آی دی) تامین شده بود. اشرف‌غنی تقریباً حدود یک‌دهه در بیروت به سر برد و در سال ۱۹۷۷ دوره کارشناسی ارشد (ماستری) خود را در رشته انسان‌شناسی (انتروپولوژی) به پایان رساند.
خانواده رولا سعاده اگرچه از نگاه تعلقات دینی از عیسوی‌های کشور لبنان می‌باشند، اما به نظر می‌رسد که این خانواده بیشتر سکولارمشرب بوده باشند تا دین‌دار. برادر رولا، فؤاد سعاده، یکی از اکادمیسین‌های جوانِ مارکسیست لبنان بود. در واقع اشرف غنی پایان‌نامه دکترای خود را به فؤاد سعاده اهدا کرده است. آقای دکتر محمدجمیل حنفی – که ایشان از هم یکی از دانشجویان هم‌دوره اشرف غنی در دانشگاه بیروت بوده و سپس در رشته انسان‌شناسی در امریکا دکترا خود را اخذ نموده – دریک مقاله در مورد اشرف‌غنی از احتمال همکاری فؤاد سعاده با غنی را در نوشتن پایان‌نامه کارشناسی ارشدش صحبت می‌کند و همچنان ادعا میکند که پایان نامه ماستری و دکترای غنی با هم خیلی مشابه اند[۱].

آقای غنی پس از پایان دوره ماستری، در سال ۱۹۷۷، به افغانستان برگشت و مدتِ کوتاهی – در حدود کم‌تر از یک سال – در دانشگاه کابل مصروف تدریس شد. غنی در همان سال با به‌دست آوردن بورسیه‌ای از سوی دولت افغانستان، برای ادامه تحصیل به امریکا رفت و وارد دانشگاه کُلمبیا شد. از سال ۱۹۷۷ تا سال ۱۹۸۴ وی در کلمبیا مصروف پژوهشِ مقطعِ دکترایش بود.

بعد از اتمام دوره دکترا، ایشان وارد دانشکده تازه تاسیس انسان‌شناسی دانشگاه جانز‌هاپکینز می‌شود و در آن‌جا به حیث استاد دانشگاه تا گماردن اش در بانکِ جهانی مصروف تدریس میباشد. در سال ۱۹۸۷ برای انجام پژوهش میدانی به پاکستان می‌رود و در کمپ‌های مهاجرین و مدارس دینی برای یک مدت کوتاه کار و تحقیق می‌کند. شاید با توجه به همین دوره است که بعدها غنی در مبارزات انتخاباتی سال روان ادعا می‌کند که در پاکستان سیرت النبی خوانده است. در حالی که سفر او به پاکستان، به خاطر فراگیری آموزش‌های دینی نه، بل برای انجام پژوهش‌های میدانی بوده است.

۲. نوشته‌های اشرف غنی:

قبل از تکمیل پایان‌نامه دکترا، از اشرف غنی دو مقاله تحقیقی در ژورنال‌های علمی به چاپ رسیده است. اولی تحت عنوان (اسلام و دولت‌سازی در جامعه قبیله‌یی – افغانستان: ۱۸۸۰ – ۱۹۰۱) [۲] که در سال ۱۹۷۷ به نشر رسیده، و دومی تحت عنوان (نزاع در یک دادگاه شریعت، دره‌ی کنر، افغانستان، ۱۸۸۵-۱۸۹۰" [۳] که در سال ۱۹۸۳ چاپ شده است. البته پایان‌نامه دکترای ایشان نخست از طرف انتشارات خود دانشگاه کلمبیا برای نشر پذیرفته شد، اما سپس به دلایل نامعلوم و فاش‌ناشده‌یی، شاید به دلیلِ هم‌خوانی و مشابهت‌ با پایان‌نامه دوره کارشناسی ارشدش، این قرارداد از سوی اداره فسخ گردید و تا هنوز چاپ‌نشده باقی مانده است. [۴]. ناگفته نباید گذاشت که پژوهش دکترای ایشان در انترنت قابل دسترسی است [۵].
بعد از تکمیل دوره دکترا اشرف غنی هیچ تحقیق مستقل دیگری را انتشار نداده است. اما از او در بین سالهای ۱۹۸۵ تا۱۹۸۹ چهار نقد کتاب و یک گفتگو با یک اندیشمند و انسان‌شناس معروف اتریشی، اریک ولف، انتشار یافته است و بس [۶].
از دید اکادمیک گفته می‌توانیم که هیچ یک از این آثار پسین وی به معنی واقعی کلمه یک تحقیق و پژوهش علمی به حساب نمی‌آید. واپسین کتاب او که با همیاری یک خانم انگلیسی به نام کلیر کوکهارت نوشته شده است، در واقع یک تحقیق مشترک است. عنوان این کتاب "بازسازی دولت‌های ناکام: چارچوبی برای ترمیم دوباره دنیای شکسته" میباشد [۷].

این کتاب، نتیجه کار و پژوهشِ مشترک این دو مؤلف میباشد که در افغانستان پسا-طالبان صورت گرفته است. میتوان گفت که این اثر، بازنویسی تجربه دولت‌سازی در افغانستان میباشد که این نمونه به کشورهای دیگر نیز تعمیم داده شده است. یا به عبارت دیگر، این کتاب ویژه مسایل افغانستان نیست؛ بل تئوری‌پردازی کلی در مورد فرایند پیچیده‌یی به نام دولت‌سازی می‌باشد.
از دید دو نویسنده، بین ۴۰ تا ۶۰ کشور جهان دارای نظام‌های تقریباً ضعیف و ناکام دولت‌داری می‌باشند و این کتاب، به حیث یک کتاب رهنما، طرح‌هایی را برای پروسه دولت‌سازی در قرن ۲۱ تجویز می‌کند. شاید بتوان گفت مقاله‌ای که اشرف غنی به تاریخ ۶ سنبله ۱۳۹۲ در روزنامهِ هشت صبح به نشر رسانده بود، فشرده دیدگاه‌های این کتاب در مورد پروسه دولت‌سازی افغانستان میباشد. [۸].

۳. تیوری پردازی‌ها و نظریات اشرف غنی:

عنوان تز دکترای اشرف غنی عبارت است از: (تولید و تسلط: افغانستان، ۱۷۴۷- ۱۹۰۱.) اشرف غنی در پروژه دکترای خود به گونه‌ای ادعا می‌کند که افغانستان از نگاه ساختاری (ساختار سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، دیوان‌سالاری و غیره) تغییر بنیادین کرده است. او دو دوره تاریخی را برای اثبات این ادعای خود انتخاب میکند: دوره اول از ۱۵۰۰ تا ۱۷۲۰؛ و دوره دوم از ۱۷۴۷ تا ۱۹۰۱ میلادی. از دید اشرف غنی در جریان دوره تاریخی اول (۱۵۰۰ تا ۱۷۲۰) در این سرزمین (ساختار) فرهنگیِ زبان فارسی "مسلط" بود. اما در دوره تاریخی دوم (۱۷۴۷ تا ۱۹۰۱) این ساختار "مسلط"، به ساختار "مسلط" دیگری جا باز کرد: ساختار قبیلوی پشتون‌محور. از دید او این روند در سال ۱۷۴۷، یعنی با به قدرت رسیدن احمدشاه ابدالی، آغاز و در پایان دوره حکمروایی عبدالرحمن خان تکمیل گردید.

مقدمه تز دکترای اشرف غنی برای کسانی که آشنایی کم‌تر با فلسفه سیاسی دارند ظاهراً خیلی پیچیده به نظر می‌رسد. اما در واقع چیزی را که او میخواهد بیان کند خیلی ساده است، اما ایشان از ادبیات ثقیل سود جسته اند. اشرف غنی می‌خواهد نقدی بر تفکر ساختارگرایی داشته باشد، زیرا ساختارگراها به تغییرناپذیری ساختارهای اجتماعی باور داشتند. در عرصه مردم شناسی، در دهه ۱۹۶۰، ساختارگرایی خیلی جا افتاده شده بود، و یکی از مهم‌ترین متفکران این نحله لئو اشتراوس بود. اما در دهه ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ ساختارگرایی دیگر به چالش کشیده شده بود، و این امر پذیرفته شده بود که میان ساختار و فرد، رابطه دیالکتیکی و داد و ستد وجود داشته و با دگرگونی یکی، دیگرش نیز دگرگون می‌شود. اشرف غنی برای توجیه نظری بحث تغییر ساختارها در افغانستان، نیاز به این تئوری‌پردازی داشت.

بنابراین، از دید اشرف غنی، افغانستان از نگاه ساختار تسلط قدرت و اقتصاد بالاخره به یک کشور قبیلوی تبدیل شده است. یعنی تقسیم قدرت، نظام دیوان‌سالاری، مالیات و غیره به اساس روابط قبیله تنظیم می‌شود. می‌توان گفت که منظور اشرف‌غنی از نگاشتن این اثر، تبلیغ این طرز تفکر به جهانیان و مردم افغانستان و لابی‌گری برای حفظ (تداوم) سیستم قبیله‌سالاری بود. این طرز تفکر در دو مقاله پیش از دکترایش نیز مشهود است.

۴. دگردیسی بنیادین در نظریات اشرف غنی

اما اشرف غنی در کتابی که در سال ۲۰۰۹ با کلیر لوکهارت نوشته است، پروسه دولت‌سازی را کاملا یک روند استوار به (روش شهروند-محور) میدانند. یعنی در قرن ۲۱ دیگر نمی توان از مدل دولت‌سازی کشورهای اروپایی قرن ۱۶ تا قرن ۲۰ قرار داد که در اغلب موارد این مدل با توسل به اجبار نیز همراه بوده است. به باور اشرف غنی و بانو لوکهارت، در قرن ۲۱ تطبیق پروسه دولت‌سازی با ارایه خدمات اجتماعی-اقتصادی به شهروندان گزینه بهتر می‌باشد؛ چه این روش، "رضایت" شهروندان را اساس قرار میدهد، نه اجبار را.

به سادگی میتوان متوجه شد که ظاهراً میان آرای متاخر و پیشین داکتر اشرف غنی تفاوت‌های ژرفی وجود دارد. او در دهه ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ میلادی به این نظر بود که جامعه و سیاست در افغانستان کاملا قیبلوی است، که در این نوع اجتماع و سیاست هیچ جایگاهی برای "شهروند" و حتی فردیت فرد تعیین نشده است، چون فرد در قبیله بخش از کل قبیله است. اما برخلاف، در کتاب او و بانو لوکهارت دولت‌سازی اساساً یک روندِ "شهروند-محور" است.

اما پرسش اصلی در این جا است که تقریبا در حدود ۲۶ سال بعد از نوشتن تیز دکترایش،آیا در تفکر دکتر اشرف غنی یک تغییر بنیادین رونما گردیده است، یانه؟ آیا او کماکان به مدل دولت‌سازی اروپایی بین قرن‌های ۱۶ تا ۲۰ معتقد است، ویا به "روش شهروند-محور" قرن ۲۱، و یا امروز؟

از فحوای کلام ایشان در مقاله‌یی که در روزنامه هشت صبح تحت عنوان (فصلی ناتمام در تاریخ افغانستان) به چاپ رسانیده، معلوم می‌شود که او می‌خواهد آن (فصل ناتمام) دولت‌سازی مدل عبدالرحمن خان، حبیب الله خان، امان الله و تئوری‌پردازی‌های ناسیونالیستی محمود طرزی را کاملا به اکمال برساند، که این واقعیت به صورت مفهوم (تداوم) در شعار و سرلوحه تکت انتخاباتی او تبلور یافته است. در واقع این نقطه نمایانگر این واقعیت است که تفکر اشرف غنی در حدود ۲۶ سال بعد از اتمام دوره دکترایش چندان تغییری نکرده است.

باید خیلی گذرا در این جا یادآوری کرد که این مدل دولت‌سازی محدویت‌های خودرا به اثبات رسانده است. زیرا آن مدل دولت‌سازی نه همه‌شمول بود و نه هم کثرت‌گرا. این در حالی است که افغانستان کشوری است متشکل از اقوام، زبان‌ها و فرهنگ‌های گوناگون.

چنان که دیده میشود مفهوم (تداوم) در روشنایی آثار او یک معما نیست، بلکه واژه (تحول) در شعار انتخاباتی او یک بیان مبهم است. اما از مجموع حرف‌های تیم او و منشور تازه به چاپ رسیده شده شان، این طور مینماید که (تحول) برای این تیم به معنی استفاده ابزاری کمک‌های جامعه جهانی برای تکمیل‌کردن آن "فصل ناتمام" است.

مهم است که یادآور شد، اشرف غنی یگانه سیاستمدار افغانستان نیست که در پی احیای قبیله در افغانستان میباشد. آقای حامد کرزی در سال ۱۹۸۸ در یک مقاله که در یکی از ژورنال‌های علمی معتبر دنیا به چاپ رسید، چنان وانمود می‌کند که یکی از دلایل ناکامی رژیم داودخان به هم‌زدن رابطه میان قبایل و دولت مرکزی بود. او هم‌چنان ادعا میکند که در نبود احزاب سیاسی در کشور، از راه انتخابات پارلمانی، رهبران واقعی قبایل به شورای ملی، به حیث نمایندگان مردم، راه پیدا میکنند. بنابراین، نباید از احزاب سیاسی در افغانستان حمایت شود. همین طور بارها در مصاحبه‌های وزیر امور سرحدات و قبایل افغانستان، داکتر محمداکرم خپلواک، شنیده شده است که آن وزارت در پی احیای دوباره ارزش‌ها و ساختارهای قبیله‌یی است.

پس بیجهت نیست که اشرف غنی، در جریان انتخابات، گفته است که وی از مفهوم "شهروند" خوشش نمی آید و در عوض ترجیح میدهد تا اصطلاح "وطن‌دار" را به کار برد؛ و این یعنی "تداوم."

۵. اشرف غنی متفکر دوم جهان؟

به وضوح دیده شد که اشرف غنی صرف دو مقاله و تحقیق مستقل را در ژورنال‌های عملی به نشر سپرده است و بس. تِز دکترای او به چاپ نرسیده، و یگانه کتابی که از او انتشار یافته است کتاب مشترکی است با خانم لوکهارت. به گویش دیگر، اشرف غنی تا جایی که معلوم میشود، هیچ کتاب مستقلی را تا حال انتشار نداده است. پس با دو مقاله نه چندان مشکل و پیچیده چه طور می‌شود متفکر دوم جهان شد؟ این ادعا آن‌قدر مضحک و خنده‌دار است که اصرار بر آن در واقع توهین به هوش و ذکاوت مخاطب می‌باشد. زیرا در حالی که بزرگانی در فکر و فلسفه وجود دارند که ده‌ها کتاب و صدها مقاله علمی نگاشته‌اند اما هنوز نتوانسته‌اند چنین القاب کسب کنند. اساساً آن‌ها اتصاف به چنین القاب دروغین را به خود ننگ میدانند. داستان خریدن لقب دروغین و کذایی در میان مردمان جهان سوم، یک امر معروف و شناخته‌شده است. اگر باورتان نمی‌شود، داستان خریدن لقب (فیلسوف جهان) توسط صدیق افغان را در مقاله عزیز حکیمی، تحت عنوان (فیلسوف جهان) را چند خریده اید؟ که در روزنامه هشت صبح نشر شده است، دوباره مرور کنید[۱۰}.

۶. نتیجه گیری:

دیده میشود که در واقع دکتر اشرف غنی از یک پس‌منظر سالم اکادمیک برخوردار نیست. حتی محمدجمیل حنیفی ادعا دارد که اشرف غنی در نوشتن پایان‌نامه ماستری خود از برادرزنش کمک گرفته و در واقع تز دکترای او هم روگرفت پایان‌نامه دوره ماستری‌اش میباشد. به عبارت دیگر، اگر ما بحث حنیفی را جدی بگیریم، پس اشرف غنی نه دارای درجه تحصیلی (سالم) ماستری است و نه دکترا.

همچنین گذشته از ادعای حنیفی، این نوشتار نشان داد که از اشرف غنی تاکنون صِرف دو مقاله مستقل به نشر رسیده است و بس. یعنی از اشرف غنی هیچ کتاب مستقلی تا حال چاپ نشده است. یگانه کتابی که از او نشر شده است، تحقیقی است مشترک با خانم کلیر لوکهارت و نظریاتی را هم که تا هنوز مطرح کرده، معطوف به حفظ (تداوم) و احیای ارزش‌های قبیله‌سالاری می‌باشد.
تو خود حدیث مفصل بخوان از این مجمل...
زلمی نشاط - دانشجوی دوره دکترای فلسفه سیاسی در دانشگاه ایسکس بریتانیا


پی نوشت‌ها:



[۱] مراجعه کنید به مقاله‌ی محمد جمیل حنیفی در این جا:
http://zeroanthropology.net/۲۰۱۳/۰۹/۰۵/ashraf-ghani-ahmadzai-or-the-top-thinker-in-the-world-scouting-for-the-empire-in-afghanistan/

[۲] نگاه کنید به:
Ashraf Ghani (۱۹۷۷) “Islam and State-Building in a Tribal Society Afghanistan: ۱۸۸۰-۱۹۰۱,” Modern Asian Studies, Vol. ۱۲, No. ۲, pp. ۲۶۹-۲۸۴.

[۳] نگاه کنید به:
Ashraf Ghani (۱۹۸۳) “Disputes in a Court of Sharia, Kunar Valley, Afghanistan, ۱۸۸۵-۱۸۹۰,” International Journal of Middle East Studies, Vol. ۱۵, No. ۳, pp. ۳۵۳-۳۶۷.

[۴] رجوع کنید به مقاله‌ی محمد جمیل حنیفی، بالا

[۵] نگاه کنید به:
Ashraf Ghani (۱۹۸۲? ۱۹۸۴) “Production and Domination: Afghanistan: ۱۷۴۷ - ۱۹۰۱,” A PhD Dissertation Submitted to the Columbia University.

تیز دکترا اشرف غنی در این پیوند قابل دست رسی میباشد:
http://easterncampaign.files.wordpress.com/۲۰۰۹/۰۸/ghani۱۹۸۲.pdf

[۶] نگاه کنید به چهار نقد کتاب و یک مصاحبه از طرف اشرف غنی که همه بعد از دوره‌ی دکترا اش انتشار یافته اند.

[a] Buzkashi. Game and Power in Afghanistan by G. Whitney Azoy, Review by Ashraf Ghani Journal of the American Oriental Society, Vol. ۱۰۵, No. ۱ (Jan. - Mar., ۱۹۸۵), pp. ۱۶۷-۱۶۹

[b] Revolutions &Rebellions in Afghanistan: Anthropological Perspectives by M. Nazif Shahrani, Robert L. Canfield, Review by Ashraf Ghani American Ethnologist, Vol. ۱۲, No. ۳ (Aug., ۱۹۸۵), pp. ۵۷۷-۵۷۸

[c] The Three Worlds: Culture And World Development, by Peter Worsley Review by Ashraf Ghani, Contemporary Sociology, Vol. ۱۶, No. ۳ (May, ۱۹۸۷), p p. ۴۴۵-۴۴۶

[d] The State, Religion, and Ethnic Politics Afghanistan, Iran, and Pakistan, by Ali Banuazizi, Myron Weiner, Review by Ashraf Ghani, Iranian Studies, Vol. ۲۱, No. ۱/۲, Soviet and North American Studies on Central Asia (۱۹۸۸),pp. ۱۵۴-۱۵۶

[e] Libyan Politics: Tribe and Revolution. An Account of Zuwaya and Their Government by John Davis Review by Ashraf Ghani, American Ethnologist, Vol. ۱۶, No. ۴ (Nov., ۱۹۸۹), pp. ۸۱۱-۸۱۲

[f] A Conversation with Eric Wolf Author(s): Ashraf Ghani and Eric Wolf, American Ethnologist, Vol. ۱۴, No. ۲ (May, ۱۹۸۷), pp. ۳۴۶-۳۶۶

[۷] رجوع کنید به:
Ashraf Ghani and Clare Lockhart (۲۰۰۹) Fixing Failed States: A Framework for Rebuilding a Fractured World, Oxford: Oxford University Press.

[۸] نگاه کنید به اشرف غنی، "فصل نا تمام در تاریخ افغانستان" روزنامه هشت صبح، ۶ سنبله ۱۳۹۲. این مقاله در این جا قابل دست رس است:
http://۸am.af/۱۳۹۲/۰۶/۰۶/afghanistan-history-law-ahmadzai/

[۹] برای مقاله‌ی حامد کرزی نگاه کنید:
Hamed Karzai (۱۹۸۸) “Attitude of the leadership of afghan tribes towards the regime from ۱۹۵۳ to ۱۹۷۸,” Central Asian Survey, Vol. ۷, No. ۲-۳, pp. ۳۳-۳۹.

[۱۰] مقاله‌ی عزیز حکیمی در این جا قابل دست رس است:
http://۸am.af/oldsite.php?option=com_content&view=article&id=۲۹۳۰۸:l-r----&catid=۱۱۰:۱۳۸۹-۱۱-۱۸-۰۴-۵۵-۰۷&Itemid=۵۶۲

 

لینک مطلب: http://ansarpress.com/farsi/2169






*
*

*



نیز بخوانید

پیام خونین طالبان به نشست صلح افغانستان در عمان


اجلاس عمان برای تامین صلح در افغانستان: مذاکره برای مذاکره


دوشیدن گاو شیرده عربی به هر وسیله


خروج آمریکا از یونسکو، اقدامی از روی استیصال


اعتراف به شکست، مهر تأیید بر قدرت حزب الله


صلح یا پیروزی، رویکرد متناقض کابل و واشنگتن به طالبان


سپاه پاسداران ایران و امنیت منطقه ای در غرب آسیا


غیرت در رهاسازی دخترانِ ربوده شده افغان است!


16 سال حضور نافرجامِ غرب در افغانستان


اگر عامل کشتار لاس‌ وگاس، مسلمان بود


محورها و ابعاد اهمیت سفر اردوغان به تهران


چرخش اسلام اباد به شرق؛ نگاه پاکستان به مسکو است


آیا تیراندازی لاس‌وگاس کار داعش است؟


تراژدی دنباله‌دار!


امام سجاد علیه السلام از کربلا تا شهادت


توصیه نصرالله به یهودیان برای ترک فوری فلسطین اشغالی و احتمال یک جنگ جدید


در روز تاسوعا و عاشورا بر امام حسین و خاندانش چه گذشت؟


چرا قبر امام حسین علیه السلام شش گوشه دارد؟


اصول هشت‌گانه قیام امام حسین(ع) از منظر حجت‌الاسلام قرائتی


پتانسیل های قیام در عربستان


سکوت روسیه در برابر بمباران های اسرائیل


زن در اندیشه اسلامی


امام حسین (ع) و قیامش در آینه اندیشه ها


ظلم در میانمار؛ بدتر از ستم فرعون!!


بررسی کارکردهای انسانی، فرهنگی و اجتماعی مراسم سوگواری محرم





پربازدیدها
پربحث ها






اخبار تازه را در موبایل خود ببینید.

ansarpress.com/m



نظرسنجی

به نظر شما با پذیرفتن خط دیورند و مرز فعلی بین افغانستان و پاکستان توسط افغانستان، صلح در افغانستان برقرار میشود؟

بله

خیر

معلومـ نیست

مشاهده نتایج


آخرین خبرها

خانواده قربانیان مسجد امام زمان: حکومت توان تامین امنیت را ندارد

۱۵ دانشجوی اکادمی نظامی وزارت دفاع افغانستان کشته شد

کمیسیون انتخابات وابسته به رییس جمهور است

مردم هر روز تاوان سیاست‌های ناکام نهادهای دولتی را می‌دهند

گوترش: عاملان حمله بر مساجد در کابل و غور به دادگاه کشانیده شوند

ارگ شریک است/ اگر دولت با داعش مبارزه نمی کنند بگذارند مردم خود امنیت شان را بگیرند

آمار قربانیان حمله به مسجدی در کابل به ۴۰ شهید و ۵۰ زخمی افزایش یافت

انفجار انتحاری در مسجدی در کابل با 50 کشته و زخمی

تغییر سیاست امریکا در افغانستان حقیقت ندارد

رئیس «سی آی ای»: تلاش می‌کنیم طالبان را به میز مذاکره بیاوریم

امریکا برای ایجاد بحران در منطقه از داعش در افغانستان حمایت می کند/استفاده ابزاری امریکا از خاک افغانستان پذیرفتنی نیست

حملۀ طالبان به پایگاه ارتش در کندهار؛ 46 کشته، 6 زخمی

قاتل ستایش را اعدام نکردند!/ آیا فشاری برای نجات قاتل وجود دارد؟/ ستایش هم 6 ساله بود!

یونیسف: روزانه ۱۵۰۰۰ کودک جان شان را از دست می دهند

پیام خونین طالبان به نشست صلح افغانستان در عمان

آموزگارانی که در بدل کامیابی خواستار «رابطۀ جنسی» با دانش‌آموزان شدند

تجلیل از روز ملی حمل‌ونقل و نگرانی از اخاذی در شاهراه‌ها

اعضای خانوادۀ نادری به قتل 70 بزرگ قومی اسماعیلیان متهم شدند

زمان مناسب خروج از افغانستان را امریکا تشخیص می‌دهد!

مراسم تشیع جنازه فرمانده پلیس پکتیا در کابل برگزار شد

رؤیای شگفت‌انگیز 5G به واقعیت نزدیکتر شد

کشته شدن ۱۵ غیرنظامی افغان در عملیات شبانه نیروهای امریکایی در شرق افغانستان

اجلاس عمان برای تامین صلح در افغانستان: مذاکره برای مذاکره

دوشیدن گاو شیرده عربی به هر وسیله

طالبان چگونه به فرماندهی پلیس ولایت پکتیا حمله کرد؟


خبرهای پزشکی






















خبرگزاری انصار ©  |  درباره ما  |  ارتباط با ما  |  نسخه موبایل  |  پیوندها  |  طراحى و پشتيبانى توسط: شركت شبكه نگاه
استفاده از مطالب اين سايت با ذكر منبع (لينك سايت) مجاز است. فروشگاه اینترنتی نعلبندان